മൊറാഴ സമരം (1940): മലബാർ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ ജ്വലിക്കുന്ന ഏടും സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധ പോരാട്ടവും

മൊറാഴ സമരം എന്നത് 1940 സെപ്റ്റംബർ 15-ന് കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ (അന്നത്തെ മദ്രാസ് പ്രസിഡൻസിക്ക് കീഴിലുള്ള മലബാർ ജില്ല) മൊറാഴയ്ക്കടുത്തുള്ള അഞ്ചാംപീടികയിൽ നടന്ന ഒരു ചരിത്രപ്രധാനമായ സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധ പ്രക്ഷോഭമാണ്. രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിൽ ഇന്ത്യയെ നിർബന്ധപൂർവ്വം വലിച്ചിഴച്ച ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാരിന്റെ നടപടിയിൽ പ്രതിഷേധിച്ച്, കേരള പ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി (കെ.പി.സി.സി) ആഹ്വാനം ചെയ്ത ‘സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധ ദിനാചരണ’ത്തിന്റെ ഭാഗമായാണ് ഈ സമരം അരങ്ങേറിയത്. നിരോധനാജ്ഞ ലംഘിച്ച് സമാധാനപരമായി നടന്ന പ്രതിഷേധ യോഗത്തിന് നേരെ പോലീസ് നടത്തിയ ക്രൂരമായ ലാത്തിച്ചാർജും, തുടർന്നുണ്ടായ ജനകീയ ചെറുത്തുനിൽപ്പും വലിയൊരു ഏറ്റുമുട്ടലിൽ കലാശിച്ചു. ഈ സംഘർഷത്തിൽ സബ് ഇൻസ്പെക്ടർ കുട്ടികൃഷ്ണ മേനോനും ഹെഡ് കോൺസ്റ്റബിൾ ഗോവിന്ദനും കൊല്ലപ്പെട്ടു. സംഭവത്തെ തുടർന്ന് പ്രമുഖ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് നേതാവായ കെ.പി.ആർ. ഗോപാലനെ ബ്രിട്ടീഷ് കോടതി വധശിക്ഷയ്ക്ക് വിധിച്ചെങ്കിലും, ദേശീയ തലത്തിലുയർന്ന വൻ ജനകീയ പ്രതിഷേധത്തെ തുടർന്ന് ആ ശിക്ഷ ജീവപര്യന്തമായി ഇളവ് ചെയ്യുകയായിരുന്നു. മലബാറിലെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ വളർച്ചയിൽ നിർണ്ണായകമായ പങ്കുവഹിച്ച ഈ സമരം, കേവലമൊരു പ്രാദേശിക ലഹളയായിരുന്നില്ല; മറിച്ച് ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമര ചരിത്രത്തിലെ ഉജ്ജ്വലമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ പ്രക്ഷോഭമായിരുന്നു.¹

1. ചരിത്ര പശ്ചാത്തലം: രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധവും ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയവും

1939-ൽ പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ട രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധം ലോകചരിത്രത്തെ മാത്രമല്ല, ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിന്റെ ഗതിയെയും മാറ്റിമറിച്ചു. ഇന്ത്യക്കാരുടെയോ ഇന്ത്യൻ നേതാക്കളുടെയോ യാതൊരുവിധ സമ്മതവും ചോദിക്കാതെയാണ് ബ്രിട്ടീഷ് ഗവൺമെന്റ് ഇന്ത്യയെ യുദ്ധത്തിലേക്ക് വലിച്ചിഴച്ചത്. ഇതിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് വിവിധ പ്രവിശ്യകളിലെ കോൺഗ്രസ് മന്ത്രിസഭകൾ രാജിവെച്ചു. യുദ്ധത്തിന്റെ ഭാരം മുഴുവൻ സാധാരണക്കാരായ ഇന്ത്യക്കാരുടെ ചുമലിലായി. യുദ്ധഫണ്ട് (War Fund) എന്ന പേരിൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഉദ്യോഗസ്ഥരും ജന്മിമാരും സാധാരണക്കാരിൽ നിന്ന് നിർബന്ധിത പണപ്പിരിവ് ആരംഭിച്ചു. അവശ്യസാധനങ്ങളുടെ വില കുതിച്ചുയർന്നു. കരിഞ്ചന്തയും പൂഴ്ത്തിവെപ്പും രൂക്ഷമായതോടെ ഗ്രാമങ്ങളിൽ ജനങ്ങൾ കൊടിയ പട്ടിണിയിലായി.

ഈ സമയത്ത് മലബാറിലെ രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യം ദേശീയ തലത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായിരുന്നു. 1939-ലെ പിണറായി സമ്മേളനത്തോടെ കോൺഗ്രസ് സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി (CSP) പൂർണ്ണമായും കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയായി മാറിയിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും കോൺഗ്രസ്സിന്റെ സംസ്ഥാന ഘടകമായ കെ.പി.സി.സിയുടെ (KPCC) നേതൃത്വം ഈ ഇടതുപക്ഷക്കാരുടെ കൈകളിൽ തന്നെയായിരുന്നു. കർഷകരെയും തൊഴിലാളികളെയും സംഘടിപ്പിച്ച് ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യത്വത്തിനെതിരെ നേരിട്ടുള്ള പോരാട്ടത്തിന് തയ്യാറെടുക്കുകയായിരുന്നു മലബാറിലെ ഇടതുപക്ഷം.²

2. സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധ ദിനാചരണവും കെ.പി.സി.സിയുടെ ആഹ്വാനവും

രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തെ ഒരു ‘സാമ്രാജ്യത്വ യുദ്ധം’ (Imperialist War) ആയി പ്രഖ്യാപിച്ച ഇടതുപക്ഷ നേതൃത്വം, ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ യുദ്ധശ്രമങ്ങളെ പരാജയപ്പെടുത്താൻ തീരുമാനിച്ചു. യുദ്ധഫണ്ട് പിരിവിനും വിലക്കയറ്റത്തിനുമെതിരെ ജനങ്ങളെ അണിനിരത്തുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ, 1940 സെപ്റ്റംബർ 15 ‘സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധ ദിന’മായി ആചരിക്കാൻ കെ.പി.സി.സി ആഹ്വാനം ചെയ്തു. മലബാറിലുടനീളം വൻ പ്രതിഷേധ പ്രകടനങ്ങളും പൊതുയോഗങ്ങളും സംഘടിപ്പിക്കാനായിരുന്നു തീരുമാനം.

എന്നാൽ ഈ നീക്കത്തെ ഏതുവിധേനയും അടിച്ചമർത്താൻ മദ്രാസ് ഗവൺമെന്റ് തീരുമാനിച്ചു. ‘ഡിഫൻസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ റൂൾസ്’ (Defence of India Rules) പ്രകാരം മലബാറിൽ രാഷ്ട്രീയ യോഗങ്ങളും പ്രകടനങ്ങളും നിരോധിച്ചുകൊണ്ട് മലബാർ കളക്ടർ ഉത്തരവിറക്കി. എന്നാൽ നിരോധനാജ്ഞ ലംഘിച്ചുകൊണ്ട് സെപ്റ്റംബർ 15-ന് പ്രകടനങ്ങൾ നടത്താൻ തന്നെ കെ.പി.സി.സി തീരുമാനിച്ചു. ഉത്തര മലബാറിൽ മൊറാഴ, മട്ടന്നൂർ, തലശ്ശേരി എന്നിവിടങ്ങളിൽ വലിയ പ്രകടനങ്ങൾ സംഘടിപ്പിക്കാൻ നേതാക്കൾ രഹസ്യമായി പദ്ധതി തയ്യാറാക്കി.³

3. അഞ്ചാംപീടികയിലെ സംഭവവികാസങ്ങൾ: സെപ്റ്റംബർ 15, 1940

സെപ്റ്റംബർ 15 ഞായറാഴ്ച ഉച്ചതിരിഞ്ഞ്, മൊറാഴ, കീച്ചേരി, പാപ്പിനിശ്ശേരി, കല്യാശ്ശേരി തുടങ്ങിയ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് കർഷകരും തൊഴിലാളികളും അഞ്ചാംപീടിക എന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് ഒഴുകിയെത്തി. സാമ്രാജ്യത്വത്തിനെതിരെയുള്ള മുദ്രാവാക്യങ്ങൾ മുഴക്കി, ചെങ്കൊടിയും ത്രിവർണ്ണ പതാകയും ഒരേസമയം ഏന്തിക്കൊണ്ടായിരുന്നു അവരുടെ മുന്നേറ്റം. മുൻകൂട്ടി നിശ്ചയിച്ച പ്രകാരം അഞ്ചാംപീടികയിൽ ഒരു വലിയ പൊതുയോഗം ആരംഭിച്ചു.

യോഗം പുരോഗമിക്കുന്നതിനിടെ, തളിപ്പറമ്പ് പോലീസ് സ്റ്റേഷനിലെ സബ് ഇൻസ്പെക്ടർ കുട്ടികൃഷ്ണ മേനോന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ സായുധരായ ഒരു പോലീസ് സംഘം അവിടെയെത്തി. യോഗം പിരിച്ചുവിടാൻ എസ്.ഐ ആവശ്യപ്പെട്ടു. എന്നാൽ പിരിഞ്ഞുപോകാൻ ജനങ്ങൾ തയ്യാറായില്ല. തുടർന്ന് യാതൊരു പ്രകോപനവുമില്ലാതെ പോലീസ് ജനങ്ങൾക്ക് നേരെ ക്രൂരമായ ലാത്തിച്ചാർജ് ആരംഭിച്ചു. സമാധാനപരമായി യോഗം ചേരുകയായിരുന്ന ജനങ്ങൾ ഇതോടെ പ്രകോപിതരായി.

പോലീസ് മർദ്ദനം അതിരുവിട്ടപ്പോൾ, കയ്യിൽ കിട്ടിയ വടികളും കല്ലുകളും ഉപയോഗിച്ച് ജനങ്ങൾ പോലീസിനെ തിരിച്ചടിച്ചു. സംഘർഷം രൂക്ഷമായതോടെ പോലീസുകാർ നാലുപാടും ചിതറിയോടി. എന്നാൽ ജനരോഷം മുഴുവൻ ചെന്നുപതിച്ചത് അങ്ങേയറ്റം ക്രൂരമായി ലാത്തിച്ചാർജ് നടത്തിയ എസ്.ഐ കുട്ടികൃഷ്ണ മേനോന് നേരെയായിരുന്നു. ജനക്കൂട്ടത്തിന്റെ മർദ്ദനമേറ്റ് കുട്ടികൃഷ്ണ മേനോനും, അദ്ദേഹത്തെ രക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിച്ച ഹെഡ് കോൺസ്റ്റബിൾ ഗോവിന്ദനും സംഭവസ്ഥലത്ത് വെച്ചുതന്നെ കൊല്ലപ്പെട്ടു. ചരിത്രത്തിൽ സമാനതകളില്ലാത്ത ഒരു ജനകീയ മുന്നേറ്റവും അതിന്റെ സ്വാഭാവികമായ പ്രത്യാക്രമണവുമായിരുന്നു മൊറാഴയിൽ കണ്ടത്.⁴

4. ഭരണകൂട ഭീകരതയും വേട്ടയാടലും

പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ കൊല്ലപ്പെട്ട വാർത്ത അറിഞ്ഞ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകൂടം വിറളിപിടിച്ചു. മണിക്കൂറുകൾക്കകം മലബാർ സ്പെഷ്യൽ പോലീസിന്റെ (MSP) സായുധ സേന മൊറാഴയിലും പരിസര പ്രദേശങ്ങളിലും ക്യാമ്പ് ചെയ്തു. പിന്നീട് നടന്നത് സമാനതകളില്ലാത്ത ഭരണകൂട ഭീകരതയാണ്. ഗ്രാമങ്ങൾ മുഴുവൻ പോലീസ് വളഞ്ഞു. കർഷകരുടെയും തൊഴിലാളികളുടെയും വീടുകൾ തീയിട്ടു നശിപ്പിച്ചു. സ്ത്രീകളെയും കുട്ടികളെയും മൃഗീയമായി മർദ്ദിച്ചു. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്-കർഷക സംഘം പ്രവർത്തകരെ തിരഞ്ഞുപിടിച്ച് അറസ്റ്റ് ചെയ്തു.

കേരളത്തിലെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നിരോധിക്കപ്പെട്ടു. പാർട്ടിയുടെയും കർഷക സംഘത്തിന്റെയും പ്രമുഖ നേതാക്കളായ പി. കൃഷ്ണപിള്ള, എ.കെ. ഗോപാലൻ തുടങ്ങിയവരുൾപ്പെടെ ഒളിവിൽ പോകാൻ നിർബന്ധിതരായി. ദിവസങ്ങളോളം മൊറാഴ ഗ്രാമം പോലീസിന്റെ പൂർണ്ണ നിയന്ത്രണത്തിലായിരുന്നു. ഒളിവിലിരുന്ന് പാർട്ടി കെട്ടിപ്പടുക്കാനും ജനങ്ങളെ സംഘടിപ്പിക്കാനുമുള്ള വലിയൊരു ബാധ്യതയാണ് ഇതോടെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ ചുമലിൽ വന്നുചേർന്നത്.

5. വിചാരണയും കെ.പി.ആർ. ഗോപാലന്റെ വധശിക്ഷയും

മൊറാഴ സംഭവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് 38 പേരെ പ്രതികളാക്കി പോലീസ് കേസെടുത്തു. പ്രദേശത്തെ പ്രമുഖ കോൺഗ്രസ്-കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് നേതാവായിരുന്ന കെ.പി.ആർ. ഗോപാലനെ (K.P.R. Gopalan) ഒന്നാം പ്രതിയാക്കിയാണ് കുറ്റപത്രം സമർപ്പിച്ചത്. യഥാർത്ഥത്തിൽ സംഭവം നടക്കുമ്പോൾ കെ.പി.ആർ. ഗോപാലൻ അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല എന്ന് ചരിത്രരേഖകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. എന്നാൽ ഉത്തര മലബാറിലെ സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ നട്ടെല്ലൊടിക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ഭരണകൂടം അദ്ദേഹത്തെ പ്രതിപ്പട്ടികയിൽ ചേർക്കുകയായിരുന്നു.

തലശ്ശേരി സെഷൻസ് കോടതിയിൽ നടന്ന വിചാരണയ്ക്കൊടുവിൽ, കെ.പി.ആർ. ഗോപാലൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ളവർക്ക് ജീവപര്യന്തം തടവുശിക്ഷ വിധിച്ചു. എന്നാൽ ഇതിനെതിരെ പ്രോസിക്യൂഷൻ മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതിയിൽ അപ്പീൽ പോയി. ഹൈക്കോടതി വിധി കൂടുതൽ കർശനമായിരുന്നു. കെ.പി.ആർ. ഗോപാലന് തൂക്കുകയർ (വധശിക്ഷ) വിധിച്ചുകൊണ്ടാണ് മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതി വിധി പുറപ്പെടുവിച്ചത്. അക്കാലത്തെ പ്രമുഖ അഭിഭാഷകനായിരുന്ന ബർലി സാന്റോസ് ഉൾപ്പെടെയുള്ളവർ കേസ് വാദിച്ചെങ്കിലും വിധി പ്രതികൂലമായിരുന്നു.⁵

6. “കെ.പി.ആറിനെ രക്ഷിക്കുക”: ദേശീയ പ്രക്ഷോഭവും വിധിയുടെ മാറ്റവും

കെ.പി.ആർ. ഗോപാലനെ വധശിക്ഷയ്ക്ക് വിധിച്ച വാർത്ത കേരളത്തെ മാത്രമല്ല, ഇന്ത്യയെയാകെ ഞെട്ടിച്ചു. ഒരു രാഷ്ട്രീയ സമരത്തിന്റെ പേരിൽ നടക്കുന്ന ഈ കൊലപാതകത്തെ തടയാൻ ഇന്ത്യയൊട്ടാകെ വലിയ പ്രക്ഷോഭങ്ങൾ പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടു. “കെ.പി.ആറിനെ രക്ഷിക്കുക” (Save K.P.R) എന്ന മുദ്രാവാക്യം രാജ്യമൊട്ടാകെ അലയടിച്ചു. വിദ്യാർത്ഥികളും തൊഴിലാളികളും കർഷകരും തെരുവിലിറങ്ങി.

ഈ വിഷയം ബ്രിട്ടീഷ് പാർലമെന്റിൽ വരെ വലിയ ചർച്ചയായി. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുമായി പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമായ വലിയ വിയോജിപ്പുകൾ ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും, മഹാത്മാഗാന്ധി ഈ വിഷയത്തിൽ ഇടപെട്ടു. ഹരിജൻ പത്രത്തിൽ അദ്ദേഹം വധശിക്ഷയ്ക്കെതിരെ ശക്തമായി പ്രതികരിച്ചു. അക്രമങ്ങളെ താൻ അപലപിക്കുന്നുവെങ്കിലും, സാമ്രാജ്യത്വത്തിനെതിരെ പോരാടിയ ഒരു രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകനെ തൂക്കിലേറ്റുന്നത് നീതിനിഷേധമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിച്ചു. ദേശീയ തലത്തിൽ ഉയർന്ന ഈ കടുത്ത സമ്മർദ്ദത്തിന് മുന്നിൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകൂടത്തിന് മുട്ടുമടക്കേണ്ടി വന്നു. കെ.പി.ആർ. ഗോപാലന്റെ വധശിക്ഷ റദ്ദാക്കാനും, അത് ജീവപര്യന്തം തടവായി ചുരുക്കാനും വൈസ്രോയി നിർബന്ധിതനായി.

7. സമരത്തിന്റെ ചരിത്രപരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ

മൊറാഴ സമരം കേരളത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ചരിത്രത്തിൽ വലിയ വഴിത്തിരിവായി മാറി.

1. വർഗ്ഗബോധത്തിന്റെ ഉണർവ്: കേവലം സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിനപ്പുറം, സാമ്രാജ്യത്വവും ജന്മിത്വവും എങ്ങനെയാണ് പാവപ്പെട്ടവരെ ചൂഷണം ചെയ്യുന്നത് എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള വ്യക്തമായ വർഗ്ഗബോധം മലബാറിലെ കർഷകരിലുണ്ടാക്കാൻ ഈ സമരം സഹായിച്ചു.

2. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ വളർച്ച: പോലീസിന്റെ വേട്ടയാടലുകൾ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയെ തളർത്തുന്നതിന് പകരം ഗ്രാമങ്ങളിൽ കൂടുതൽ വേരുറപ്പിക്കാനാണ് സഹായിച്ചത്. ഒളിവിൽ കഴിഞ്ഞ നേതാക്കൾ ഗ്രാമീണർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവരായി മാറി. ഉത്തര മലബാർ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ഒരു വലിയ കോട്ടയായി മാറുന്നതിൽ മൊറാഴ സമരം വഹിച്ച പങ്ക് ചെറുതല്ല.

3. കർഷക സമരങ്ങളുടെ തുടർച്ച: മൊറാഴ സമരം നൽകിയ ആവേശമാണ് തൊട്ടടുത്ത വർഷങ്ങളിൽ നടന്ന കയ്യൂർ (1941), കരിവെള്ളൂർ (1946), കാവുമ്പായി തുടങ്ങിയ ഐതിഹാസിക കർഷക സമരങ്ങൾക്ക് പ്രചോദനമായത്.

ഉപസംഹാരം

ചുരുക്കത്തിൽ, 1940-ലെ മൊറാഴ സമരം എന്നത് അടിച്ചമർത്തപ്പെട്ട ഒരു ജനതയുടെ സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധ ബോധത്തിന്റെ പൊട്ടിത്തെറിയായിരുന്നു. തോക്കിനും ലാത്തിക്കും മുന്നിൽ നെഞ്ചുവിരിച്ചു നിന്ന സാധാരണക്കാരായ കർഷകരുടെ ചോരയിലാണ് ആധുനിക കേരളത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രബുദ്ധത രൂപപ്പെട്ടത്. കെ.പി.ആർ. ഗോപാലനെപ്പോലുള്ള നേതാക്കളുടെ ത്യാഗവും, എണ്ണമറ്റ സാധാരണക്കാരുടെ സഹനവും ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യ സമര ചരിത്രത്തിൽ സുവർണ്ണ ലിപികളിൽ തന്നെ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. അന്യായങ്ങൾക്കെതിരെ പൊരുതാൻ ഏത് ജനതയ്ക്കും കരുത്തുപകരുന്ന ഒരു ചരിത്ര പാഠമായി മൊറാഴ സമരം ഇന്നും നിലനിൽക്കുന്നു.

അനുബന്ധം (Appendices)

അനുബന്ധം 1: മലബാറിലെ മറ്റ് പ്രധാന കാർഷിക-സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധ സമരങ്ങൾ

• ചീമേനി സമരം (1940): സാമ്രാജ്യത്വ യുദ്ധഫണ്ട് പിരിവിനും ജന്മിമാരുടെ നിയമവിരുദ്ധ പാട്ടപ്പിരിവിനുമെതിരെ കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ ചീമേനിയിൽ നടന്ന കർഷക മുന്നേറ്റം.

• കയ്യൂർ സമരം (1941 മാർച്ച്): സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധ പ്രക്ഷോഭത്തിന്റെ ഭാഗമായി നടന്ന കയ്യൂർ സമരത്തിൽ സബ്ബ് റായൻ എന്ന പോലീസ് മരിക്കുകയും, തുടർന്ന് നാല് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് നേതാക്കളെ (മഠത്തിൽ അപ്പു, അബൂബക്കർ, ചിരുകണ്ടൻ, പോത്തേര കുഞ്ഞമ്പു) തൂക്കിലേറ്റുകയും ചെയ്തു. മൊറാഴ സമരത്തിന്റെ നേരിട്ടുള്ള തുടർച്ചയായിരുന്നു ഇത്.

• കരിവെള്ളൂർ സമരം (1946): ജനങ്ങൾ പട്ടിണി കിടക്കുമ്പോൾ നെല്ല് കരിഞ്ചന്തയിലേക്ക് കടത്തുന്നത് തടയാൻ കർഷക സംഘം നടത്തിയ ജനകീയ സമരം.

• കാവുമ്പായി സമരം (1946): വനഭൂമിയിൽ പുനം കൃഷി ചെയ്യാനുള്ള അവകാശത്തിന് വേണ്ടി ജന്മിമാർക്കെതിരെ നടന്ന സായുധ പോരാട്ടം.

• കൂത്തളി സമരം (1940): വനാവകാശങ്ങൾക്കും പുനം കൃഷിക്കും വേണ്ടി ബ്രിട്ടീഷ് ഗവൺമെന്റിനെതിരെ കർഷകർ നടത്തിയ ധീരമായ നിയമലംഘന സമരം.

അനുബന്ധം 2: മൊറാഴ സമരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രധാന നേതാക്കൾ

• കെ.പി.ആർ. ഗോപാലൻ: മൊറാഴ സമരത്തിലെ ഒന്നാം പ്രതി. വധശിക്ഷയ്ക്ക് വിധിക്കപ്പെടുകയും പിന്നീട് ജനകീയ പ്രക്ഷോഭത്തെ തുടർന്ന് ശിക്ഷ ഇളവ് ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്ത കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് നേതാവ്.

• ഇ.കെ. നായനാർ: മുൻ കേരള മുഖ്യമന്ത്രി. തന്റെ യുവത്വ കാലത്ത് അഞ്ചാംപീടികയിലെ പ്രക്ഷോഭത്തിൽ നേരിട്ട് പങ്കെടുക്കുകയും, പോലീസിന്റെ കൊടിയ മർദ്ദനം ഏറ്റുവാങ്ങുകയും ചെയ്ത നേതാവ്.

• പി. കൃഷ്ണപിള്ള: കേരളത്തിൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ സ്ഥാപക നേതാവ്. സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധ ദിനാചരണത്തിന് പിന്നിലെ പ്രധാന സംഘാടകൻ.

• എ.കെ. ഗോപാലൻ (എ.കെ.ജി): മലബാറിലെ കർഷക സമരങ്ങളുടെ മുന്നണിപ്പോരാളി. മൊറാഴ, കയ്യൂർ സമരങ്ങളിൽ ജനങ്ങളെ അണിനിരത്തുന്നതിൽ നിർണ്ണായക പങ്ക് വഹിച്ചു.

അവലംബം (References/Bibliography)

¹ നമ്പൂതിരിപ്പാട്, ഇ.എം.എസ്. (2005). കേരളം മലയാളികളുടെ മാതൃഭൂമി. ചിന്ത പബ്ലിഷേഴ്സ്, തിരുവനന്തപുരം. (കേരളത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ പരിണാമവും കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ വളർച്ചയും).

² കുറുപ്പ്, കെ.കെ.എൻ. (1989). Modern Kerala: Studies in Social and Agrarian Relations. മിത്തൽ പബ്ലിക്കേഷൻസ്, ന്യൂഡൽഹി. (മലബാറിലെ കർഷക സമരങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ആധികാരിക പഠനം).

³ പണിക്കർ, കെ.എൻ. (1989). Against Lord and State: Religion and Peasant Uprisings in Malabar. ഓക്സ്ഫോർഡ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി പ്രസ്സ്. (സാമ്രാജ്യത്വ വിരുദ്ധ സമരങ്ങളുടെ വിശകലനം).

⁴ മെനോൻ, എ. ശ്രീധര. (2007). കേരള ചരിത്രം (A Survey of Kerala History). ഡി.സി. ബുക്സ്, കോട്ടയം. (മൊറാഴ സംഭവത്തിന്റെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ).

⁵ നായനാർ, ഇ.കെ. (1982). മൈ സ്ട്രഗിൾസ്: ആൻ ഓട്ടോബയോഗ്രഫി (My Struggles: An Autobiography). വികാസ് പബ്ലിഷിംഗ് ഹൗസ്. (മൊറാഴ സമരത്തിലെ അനുഭവങ്ങളും പോലീസ് ഭീകരതയും).