ഇന്ത്യയിലെ തൊഴിലില്ലായ്മ, രാഷ്ട്രീയ അസ്ഥിരത, ഭരണകൂടത്തോടുള്ള വിയോജിപ്പ് എന്നിവയ്ക്കെതിരെ ഉയർന്നുവന്ന ഒരു ആക്ഷേപഹാസ്യപരമായ രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്ഥാനമാണ് കോക്രോച്ച് ജനതാ പാർട്ടി (CJP). ജെൻ-സി (Gen-Z) തലമുറയുടെ രാഷ്ട്രീയ ഉണർവും പുതിയ ചെറുത്തുനിൽപ്പും പ്രകടമാക്കുന്ന ശക്തമായ മാധ്യമമായിത് മാറുകയായിരുന്നു. 2026 മെയ് 16-ന് ആം ആദ്മി പാർട്ടിയുടെ മുൻ സോഷ്യൽ മീഡിയ സ്ട്രാറ്റജിസ്റ്റ് ആയിരുന്ന അഭിജീത് ദിപ്കെയാണ് (Abhijeet Dipke) ഈ പ്രസ്ഥാനം സ്ഥാപിച്ചത്. 2026 മെയ് 15-ന് സുപ്രീം കോടതിയിൽ നടന്ന ഒരു വാദത്തിനിടെ, ഇന്ത്യയുടെ ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത് തൊഴിലില്ലാത്ത യുവാക്കളെ “പാറ്റകളോട്” (cockroaches) ഉപമിച്ചുകൊണ്ട് നടത്തിയ പരാമർശം വൻ പ്രതിഷേധത്തിന് കാരണമായിരുന്നു. ഈ പരാമർശത്തിനുള്ള മറുപടിയായാണ് അഭിജീത് ദിപ്കെ ‘കോക്രോച്ച് ജനതാ പാർട്ടി‘ എന്ന ആശയവുമായി രംഗത്തെത്തിയത്. “അലസരുടെയും തൊഴിലില്ലാത്തവരുടെയും ശബ്ദം” (Voice of the Lazy & Unemployed) എന്നതാണ് ഈ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ മുദ്രാവാക്യം. സാമൂഹികവും രാഷ്ട്രീയവുമായ മാറ്റങ്ങളുടെ ഒരു പുതിയ യുഗത്തിലാണ് നാം ജീവിക്കുന്നത്. പഴയകാല രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്ഥാനങ്ങളുടെ പ്രവർത്തന ശൈലികളോടും ആശയപരമായ ജീർണ്ണതയോടും പുതിയ തലമുറ (Gen-Z) കാണിക്കുന്ന വിയോജിപ്പുകൾ ലോകമെമ്പാടും വലിയ മാറ്റങ്ങൾക്ക് വഴിയൊരുക്കുന്നുണ്ട്.
എന്താണ് CJP? നിലവിൽ വരാൻ കാരണം എന്ത്?
മുഖ്യധാരാ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾക്ക് പുറത്ത്, പൗരാവകാശങ്ങൾ, നീതി, സമാധാനം എന്നിവ ഉറപ്പാക്കാൻ വേണ്ടി രൂപംകൊണ്ട സ്വതന്ത്ര കൂട്ടായ്മകളെയാണ് ഈ വിശേഷണം പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നത്.
നിലവിൽ വരാനുള്ള പ്രധാന കാരണങ്ങൾ:
-
ആശയപരമായ സ്തംഭനാവസ്ഥ (Ideological Stagnation): പഴയകാല രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ പലതും കാലാനുസൃതമായി മാറാൻ തയ്യാറായില്ല. വ്യക്തികേന്ദ്രീകൃതമായ നേതൃത്വവും അഴിമതിയും യുവാക്കളെ ഈ പാർട്ടികളിൽ നിന്ന് അകറ്റി.
-
തൊഴിലില്ലായ്മയും സാമ്പത്തിക അരക്ഷിതാവസ്ഥയും: പഠിച്ചിറങ്ങുന്ന വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് കൃത്യമായ തൊഴിൽ ലഭിക്കാത്തതും, സാമ്പത്തിക അസമത്വങ്ങൾ വർദ്ധിക്കുന്നതും ഭരണകൂടങ്ങളോടുള്ള എതിർപ്പ് വർദ്ധിപ്പിച്ചു.
-
ഡിജിറ്റൽ സാക്ഷരതയും വിവരങ്ങളുടെ ലഭ്യതയും: ഇന്റർനെറ്റിന്റെ വരവോടെ ലോകത്തെവിടെ നടക്കുന്ന കാര്യങ്ങളും വിരൽത്തുമ്പിൽ ലഭ്യമായി. രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾ നൽകുന്ന തെറ്റായ വിവരങ്ങളെ (Propaganda) ഫാക്ട്-ചെക്ക് (Fact-check) ചെയ്യാൻ ഇന്നത്തെ യുവതയ്ക്ക് എളുപ്പം സാധിക്കുന്നു.
പഴയകാല പ്രസ്ഥാനങ്ങളോടുള്ള ജെൻ-സി (Gen-Z) തലമുറയുടെ അവിശ്വാസം
പഴയകാല രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്ഥാനങ്ങളിൽ വിശ്വാസമില്ലാതെ വന്നതും അവിടെ നടക്കുന്ന അപചയങ്ങളും തന്നെയാണ് ജെൻ-സി തലമുറയെ പുതിയ രീതിയിൽ ചിന്തിക്കാൻ പ്രേരിപ്പിച്ചത് എന്നതിൽ സംശയമില്ല.
-
ഹൈരാർക്കിക്കൽ ഘടനയോടുള്ള എതിർപ്പ്: പഴയ പാർട്ടികളിൽ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കുന്നത് മുകൾത്തട്ടിലുള്ള ചുരുക്കം ചിലരാണ്. എന്നാൽ Gen-Z വിശ്വസിക്കുന്നത് വികേന്ദ്രീകൃതമായ (Decentralized) തീരുമാനങ്ങളിലാണ്.
-
പ്രായോഗികതയും പരിസ്ഥിതി ബോധവും: മതം, ജാതി തുടങ്ങിയ വൈകാരിക വിഷയങ്ങളേക്കാൾ കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, മനുഷ്യാവകാശം, സ്വകാര്യത, ലിംഗസമത്വം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങൾക്കാണ് യുവതലമുറ മുൻഗണന നൽകുന്നത്. പഴയ പാർട്ടികൾ പലപ്പോഴും ഈ വിഷയങ്ങളെ ഗൗരവമായി കാണുന്നില്ല.
-
ഹിപ്പോക്രസി (Hypocrisy) തിരിച്ചറിയൽ: നേതാക്കളുടെ വാക്കുകളും പ്രവർത്തികളും തമ്മിലുള്ള അന്തരം സോഷ്യൽ മീഡിയയിലൂടെ വേഗത്തിൽ തുറന്നുകാട്ടപ്പെടുന്നു.
നിലവിലെ സാഹചര്യത്തിൽ ഈ പ്രസ്ഥാനത്തിൻ്റെ നിലനിൽപ്പ്
ഇത്തരം സ്വതന്ത്ര യുവജന പ്രസ്ഥാനങ്ങളുടെ നിലനിൽപ്പ് ഇന്ന് വളരെ നിർണ്ണായകമായ ഒരു ഘട്ടത്തിലാണ്.
-
വെല്ലുവിളികൾ: സാമ്പത്തിക സ്രോതസ്സുകളുടെ അഭാവം, ഭരണകൂടങ്ങളുടെ നേരിട്ടുള്ള ഇടപെടലുകൾ, സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിലെ അൽഗോരിതം നിയന്ത്രണങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ വലിയ വെല്ലുവിളികളാണ്.
-
അനുകൂല ഘടകങ്ങൾ: സാങ്കേതികവിദ്യയിലുള്ള നൈപുണ്യം ഈ പ്രസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് കരുത്തേകുന്നു. വാട്സ്ആപ്പ്, ടെലിഗ്രാം, ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം തുടങ്ങിയവ വഴി വളരെ വേഗത്തിൽ സംഘടിക്കാനും ആശയങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിക്കാനും ഇവർക്ക് കഴിയുന്നു. പരമ്പരാഗത സംഘടനാ ചട്ടക്കൂടുകൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ ഇവരെ പൂർണ്ണമായി ഇല്ലാതാക്കുക എന്നത് ഭരണകൂടങ്ങൾക്ക് അസാധ്യമാണ്.
ഭരണകൂടങ്ങളും രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളും ഈ മൂവ്മെന്റുകളെ ഭയക്കാൻ കാരണം എന്താണ്?
-
നേതാവില്ലാത്ത സ്വഭാവം (Leaderless Movement): പഴയകാല പ്രക്ഷോഭങ്ങളിൽ ഒന്നോ രണ്ടോ നേതാക്കളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്താൽ സമരം അവസാനിക്കുമായിരുന്നു. എന്നാൽ ജെൻ-സി സമരങ്ങൾ പലപ്പോഴും ഒരു പ്രത്യേക നേതാവില്ലാതെ, കൂട്ടായ തീരുമാനങ്ങളിലൂടെയാണ് മുന്നോട്ട് പോകുന്നത്. ഇത് ഭരണകൂടങ്ങളെ കുഴപ്പത്തിലാക്കുന്നു.
-
പ്രവചനാതീതമായ തന്ത്രങ്ങൾ (Unpredictability): ഫ്ലാഷ് മോബുകൾ, ഹാഷ്ടാഗ് ക്യാമ്പയിനുകൾ, മീമുകൾ (Memes) എന്നിവയിലൂടെ ഇവർ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ആഘാതം പ്രവചനാതീതമാണ്. കോടിക്കണക്കിന് രൂപ മുടക്കി ഐടി സെല്ലുകൾ (IT Cells) ഉണ്ടാക്കുന്ന പ്രൊപ്പഗണ്ടകളെ നിമിഷനേരം കൊണ്ട് പൊളിച്ചടുക്കാൻ ഈ യുവതയ്ക്ക് കഴിയുന്നു.
-
ആഗോള ശ്രദ്ധ (Global Attention): വളരെ വേഗത്തിൽ അന്താരാഷ്ട്ര മാധ്യമങ്ങളുടെയും മനുഷ്യാവകാശ സംഘടനകളുടെയും ശ്രദ്ധ ആകർഷിക്കാൻ ഇവർക്ക് കഴിയുന്നു. ഇത് ഭരണകൂടങ്ങൾക്ക് വലിയ നാണക്കേടും നയതന്ത്ര തലത്തിൽ തിരിച്ചടിയും ഉണ്ടാക്കുന്നു.
സമാനമായി മറ്റു ലോക രാഷ്ട്രങ്ങളിൽ ഉണ്ടായിട്ടുള്ള ചെറുപ്പക്കാരുടെ കൂട്ടായ്മകൾ
ലോകമെമ്പാടും ജെൻ-സി തലമുറയുടെ സമാനമായ രാഷ്ട്രീയ ഉണർവുകൾ കാണാൻ സാധിക്കും. ഇത് ഒരു ആഗോള പ്രതിഭാസമാണ് (Global Phenomenon):
| രാജ്യം | പ്രക്ഷോഭം / പ്രസ്ഥാനം | കാരണങ്ങൾ / ഫലം |
| കെനിയ (2024) | Gen-Z Anti-Tax Protests | പുതിയ നികുതി നിയമങ്ങൾക്കെതിരെ ടിക്-ടോക്ക് പോലെയുള്ള പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ ഉപയോഗിച്ച് സംഘടിച്ചു. ഗവൺമെന്റിന് ബിൽ പിൻവലിക്കേണ്ടി വന്നു. |
| ബംഗ്ലാദേശ് (2024) | Anti-Discrimination Student Movement | സർക്കാർ ജോലികളിലെ ക്വാട്ട സിസ്റ്റത്തിനെതിരെ വിദ്യാർത്ഥികൾ സംഘടിച്ചു. ഇത് വലിയ രാഷ്ട്രീയ മാറ്റങ്ങൾക്കും ഭരണകൂടത്തിന്റെ പതനത്തിനും കാരണമായി. |
| തായ്ലൻഡ് | Pro-Democracy Youth Protests | രാജവാഴ്ചയ്ക്കും സൈനിക ഭരണത്തിനുമെതിരെ സ്കൂൾ-കോളേജ് വിദ്യാർത്ഥികൾ നടത്തിയ വികേന്ദ്രീകൃത സമരങ്ങൾ. |
| ആഗോള തലം | Fridays for Future | ഗ്രെറ്റ ട്യൂൺബർഗിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിനെതിരെ ലോകമെമ്പാടുമുള്ള വിദ്യാർത്ഥികൾ നടത്തുന്ന സമരം. |
ഇന്ത്യയിൽ ഈ സന്നദ്ധ ചെറുത്തുനിൽപ്പിനെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന മുൻനിര വ്യക്തിത്വങ്ങൾ
ഇന്ത്യയിൽ, ഇത്തരം സ്വതന്ത്രവും പൗരാവകാശങ്ങളെ മുൻനിർത്തിയുമുള്ള കൂട്ടായ്മകൾക്ക് വിവിധ കോണുകളിൽ നിന്നും പിന്തുണ ലഭിക്കുന്നുണ്ട്. (രാഷ്ട്രീയത്തിനതീതമായി ചിന്തിക്കുന്ന വ്യക്തികളെയാണ് ഇവിടെ പരാമർശിക്കുന്നത്):
-
സ്വതന്ത്ര മാധ്യമപ്രവർത്തകർ & യൂട്യൂബർമാർ: ധ്രുവ് രാഠി (Dhruv Rathee), രവീഷ് കുമാർ, ആകാശ് ബാനർജി (The Deshbhakt) തുടങ്ങിയവർ യുവതലമുറയുടെ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ശബ്ദം നൽകുന്നതിൽ വലിയ പങ്കുവഹിക്കുന്നു.
-
സാമൂഹിക രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകരും ചിന്തകരും: അരുന്ധതി റോയ്, രാമചന്ദ്ര ഗുഹ, ഹർഷ മന്ദർ, ശശി തരൂർ, മഹുവ മൊയ്ത്ര, കീർത്തി ആസാദ് തുടങ്ങിയ അക്കാദമിക് പണ്ഡിതരും ചിന്തകരും യുവതയുടെ ജനാധിപത്യ പോരാട്ടങ്ങളെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നവരാണ്.
-
നിയമവിദഗ്ദ്ധർ: പ്രശാന്ത് ഭൂഷൺ, കപിൽ സിബൽ തുടങ്ങിയ മുതിർന്ന അഭിഭാഷകർ വിദ്യാർത്ഥികൾക്കും ആക്ടിവിസ്റ്റുകൾക്കും നിയമപരമായ പരിരക്ഷ നൽകാൻ പലപ്പോഴും മുന്നോട്ട് വരാറുണ്ട്.
-
കലാകാരന്മാർ & ഇൻഫ്ലുവൻസേഴ്സ്: മുഖ്യധാരാ സിനിമകൾക്ക് പുറത്തുള്ള സ്വതന്ത്ര സംഗീതജ്ഞർ (Rappers), സ്റ്റാൻഡ്-അപ്പ് കൊമേഡിയന്മാർ (ഉദാ: കുനാൽ കമ്ര), ആർട്ടിസ്റ്റുകൾ എന്നിവർ തങ്ങളുടെ കലയിലൂടെ ഈ മൂവ്മെന്റുകൾക്ക് വലിയ ജനകീയത നൽകുന്നു.
ഈ മൂവ്മെന്റിന്റെ ഭാവി എന്തായിരിക്കും? (Predictions)
നിലവിലെ സാമൂഹിക-രാഷ്ട്രീയ പഠനങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ പ്രസ്ഥാനങ്ങളുടെ ഭാവി താഴെ പറയുന്ന രീതികളിൽ പരിണമിക്കാം:
-
പ്രഷർ ഗ്രൂപ്പുകളായി (Pressure Groups) തുടരും: ഇവ പെട്ടെന്നൊരു രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയായി മാറാൻ സാധ്യത കുറവാണ്. പകരം, തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ നിർണ്ണായക സ്വാധീനം ചെലുത്താൻ കഴിയുന്ന പ്രഷർ ഗ്രൂപ്പുകളായി ഇവർ മാറും. രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾക്ക് ഇവരുടെ ആവശ്യങ്ങൾ പ്രകടനപത്രികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ നിർബന്ധിതരാകും.
-
ഹൈബ്രിഡ് രാഷ്ട്രീയ മോഡൽ (Hybrid Political Model): പഴയകാല പാർട്ടികളിലെ യുവ നേതാക്കൾ ഇത്തരം മൂവ്മെന്റുകളുടെ ആശയങ്ങൾ ഉൾക്കൊണ്ട്, തങ്ങളുടെ പാർട്ടികൾക്കുള്ളിൽ തന്നെ തിരുത്തൽ ശക്തികളായി മാറിയേക്കാം.
-
പുതിയ ഡിജിറ്റൽ ജനാധിപത്യം: വോട്ടിംഗ് ശതമാനത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിനിൽക്കാതെ, പോളിസി മേക്കിങ്ങിൽ (Policy Making) നേരിട്ട് ഇടപെടാൻ കഴിയുന്ന തരത്തിൽ ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളെ ഇവർ ഉപയോഗപ്പെടുത്തും.
ഡിജിറ്റൽ യുദ്ധഭൂമിയും ബദൽ ആഖ്യാനങ്ങളും (The Digital Battlefield)
പഴയകാലത്ത് പത്രങ്ങളും ടെലിവിഷനുമായിരുന്നു വിവരങ്ങളുടെ പ്രധാന സ്രോതസ്സ്. ഇവയെ നിയന്ത്രിക്കാൻ ഭരണകൂടങ്ങൾക്ക് എളുപ്പമായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇന്നത്തെ യുവത വാർത്തകൾക്കായി പരമ്പരാഗത മാധ്യമങ്ങളെ (Mainstream Media) ആശ്രയിക്കുന്നില്ല. ഈ മാറ്റം അസാധാരണമായ ചില പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
-
അൽഗോരിതങ്ങളെ ഹാക്ക് ചെയ്യൽ (Algorithmic Resistance): ഭരണകൂടങ്ങൾ സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ വഴി സെൻസർഷിപ്പ് കൊണ്ടുവരുമ്പോൾ, അതിനെ മറികടക്കാൻ യുവത പുതിയ ഭാഷകൾ (Slangs, Code words) കണ്ടെത്തുന്നു. ഷാഡോ ബാനിങ്ങിനെ (Shadow Banning) മറികടക്കാൻ അവർ പോസ്റ്റുകളുടെ രൂപരേഖ മാറ്റുന്നു.
-
മീം കൾച്ചർ (Meme Culture) ഒരു രാഷ്ട്രീയ ആയുധമായി: മുൻകാലങ്ങളിൽ വലിയ രാഷ്ട്രീയ പ്രസംഗങ്ങളിലൂടെ ജനങ്ങളെ സ്വാധീനിച്ചിരുന്ന സ്ഥാനത്ത്, ഇന്ന് ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ കാര്യം മനസ്സിലാകുന്ന മീമുകളും, 30 സെക്കൻഡ് മാത്രം ദൈർഘ്യമുള്ള ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം റീൽസുകളും (Reels) വലിയ രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചകൾക്ക് തിരികൊളുത്തുന്നു. ഇത് ഭരണകൂടങ്ങളുടെ പ്രൊപ്പഗണ്ടകളെ പരിഹാസത്തിലൂടെ പൊളിച്ചടുക്കുന്നു.
-
ഓപ്പൺ സോഴ്സ് ഇന്റലിജൻസ് (OSINT): വ്യാജ വാർത്തകൾ പ്രചരിക്കുമ്പോൾ, യാഥാർത്ഥ്യം കണ്ടെത്താൻ യുവത OSINT ടൂളുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഗൂഗിൾ എർത്ത്, റിവേഴ്സ് ഇമേജ് സെർച്ച് എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് അവർ തന്നെ സ്വയം ‘ഫാക്ട് ചെക്കർമാരായി’ (Fact Checkers) മാറുന്നു.
നിയമപരമായ വെല്ലുവിളികളും ഭരണകൂടത്തിന്റെ പ്രതിരോധവും (State Retaliation & Legal Challenges)
ഈ പുതിയ മുന്നേറ്റങ്ങളെ നേരിടാൻ ഭരണകൂടങ്ങൾ നിയമങ്ങളെയും സാങ്കേതികവിദ്യയെയും വലിയ തോതിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. സ്വതന്ത്രമായി ചിന്തിക്കുന്ന യുവത നേരിടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളി ഇതാണ്.
-
ഇന്റർനെറ്റ് റദ്ദാക്കലുകൾ (Internet Shutdowns): ലോകത്ത് ഏറ്റവും കൂടുതൽ തവണ ഇന്റർനെറ്റ് വിച്ഛേദിക്കപ്പെടുന്ന രാജ്യങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇന്ത്യ. പ്രതിഷേധങ്ങളെ അടിച്ചമർത്താനുള്ള ആദ്യത്തെ ആയുധമായി ഭരണകൂടം ഇതിനെ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
-
കർശന നിയമങ്ങളുടെ പ്രയോഗം (UAPA & Sedition): ആശയങ്ങളെ നേരിടാൻ കഴിയാത്തപ്പോൾ, വിദ്യാർത്ഥികളെയും ആക്ടിവിസ്റ്റുകളെയും രാജ്യദ്രോഹക്കുറ്റം (Sedition), UAPA (Unlawful Activities Prevention Act) തുടങ്ങിയ കർശന നിയമങ്ങൾ ചുമത്തി ജയിലിലടക്കുന്നു. ഇത് മറ്റുള്ളവരിൽ ഭയം ജനിപ്പിക്കാൻ (Chilling Effect) ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ളതാണ്.
-
ഡിജിറ്റൽ നിരീക്ഷണം (Mass Surveillance): ആക്ടിവിസ്റ്റുകളുടെ ഫോണുകളിൽ പെഗാസസ് (Pegasus) പോലെയുള്ള സ്പൈവെയറുകൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള നിരീക്ഷണങ്ങൾ, സ്വകാര്യതയിലേക്കുള്ള കടന്നുകയറ്റം എന്നിവ വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ്. പുതിയ IT നിയമങ്ങളും ഡാറ്റാ പ്രൊട്ടക്ഷൻ ബില്ലുകളും പരോക്ഷമായി ഭരണകൂടത്തിന് കൂടുതൽ അധികാരങ്ങൾ നൽകുന്നു.
സാമ്പത്തിക അരക്ഷിതാവസ്ഥ എന്ന ഉത്തേജകം (Economic Existential Crisis)
ഈ ചെറുത്തുനിൽപ്പുകൾ കേവലം ആശയപരം മാത്രമല്ല, അടിസ്ഥാനപരമായ നിലനിൽപ്പിന്റെ പ്രശ്നം കൂടിയാണ്.
-
ഗിഗ് എക്കണോമിയും (Gig Economy) തൊഴിലില്ലായ്മയും: സ്ഥിരവരുമാനമോ പെൻഷനോ ഇല്ലാത്ത സ്വിഗ്ഗി, സൊമാറ്റോ, ഊബർ തുടങ്ങിയ ജോലികളിലേക്ക് യുവത തള്ളപ്പെടുകയാണ്. ബിരുദാനന്തര ബിരുദമുള്ളവർ പോലും ഇത്തരം ജോലികൾ ചെയ്യാൻ നിർബന്ധിതരാകുന്നു.
-
സമ്പത്തിന്റെ അസമത്വം: കോർപ്പറേറ്റുകൾ വലിയ തോതിൽ വളരുമ്പോൾ, സാധാരണക്കാരന്റെ ജീവിതച്ചെലവ് അനിയന്ത്രിതമായി വർദ്ധിക്കുന്നു. വിദ്യാഭ്യാസ വായ്പകളുടെ ഭാരവും സ്വന്തമായി ഒരു വീട് എന്ന സ്വപ്നം അപ്രാപ്യമാകുന്നതും അവരിൽ കടുത്ത നൈരാശ്യവും സിസ്റ്റത്തോടുള്ള ദേഷ്യവും ഉണ്ടാക്കുന്നു.
പരമ്പരാഗത രാഷ്ട്രീയവും പുതിയ രാഷ്ട്രീയവും തമ്മിലുള്ള അന്തരം
എന്തുകൊണ്ടാണ് നിലവിലെ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾക്ക് ഈ ജനവിഭാഗത്തെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിയാത്തത് എന്ന് താഴെ പറയുന്ന പട്ടിക വ്യക്തമാക്കുന്നു:
| ഘടകം | പരമ്പരാഗത രാഷ്ട്രീയം (Traditional Politics) | ജെൻ-സി / പുതിയ കൂട്ടായ്മകൾ (Gen-Z Movements) |
| നേതൃത്വം | വ്യക്തികേന്ദ്രീകൃതം (High Command / Charismatic Leader) | വികേന്ദ്രീകൃതം (Decentralized & Leaderless) |
| പ്രധാന വിഷയങ്ങൾ | മതം, ജാതി, പ്രാദേശികവാദം, ചരിത്രം | കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, മനുഷ്യാവകാശം, തൊഴിൽ, സ്വകാര്യത |
| തീരുമാനമെടുക്കൽ | രഹസ്യ സ്വഭാവമുള്ള യോഗങ്ങൾ, കുറച്ച് നേതാക്കൾ മാത്രം | ക്രൗഡ്-സോഴ്സ്ഡ് (Crowd-sourced), തുറന്ന ചർച്ചകൾ |
| പ്രചരണ രീതി | പോസ്റ്ററുകൾ, വലിയ റാലികൾ, പത്രപ്പരസ്യങ്ങൾ | ഹാഷ്ടാഗുകൾ, ഡിജിറ്റൽ ആർട്ട്, ഫ്ലാഷ് മോബുകൾ |
| പ്രതിഷേധം | ഹർത്താൽ, ബന്ദ് (സാധാരണക്കാരെ ബുദ്ധിമുട്ടിക്കുന്നത്) | ഓൺലൈൻ ക്യാമ്പയിനുകൾ, ഉപരോധങ്ങൾ, സമാധാനപരമായ ഒത്തുചേരലുകൾ |
. ജെൻ-സി (Gen-Z) തലമുറയുടെ ഈ രാഷ്ട്രീയ ഉണർവ് ഇന്ത്യയിലെ പരമ്പരാഗത തിരഞ്ഞെടുപ്പ് രാഷ്ട്രീയത്തിൽ (Electoral Politics) വലിയ പ്രകമ്പനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാൻ പോവുകയാണ്. ഇത് കേവലം വോട്ടിംഗ് യന്ത്രത്തിലെ ഒരു ബട്ടൺ അമർത്തുന്നതിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല, മറിച്ച് രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെ നയരൂപീകരണത്തെയും നിലനിൽപ്പിനെയും തന്നെ മാറ്റിമറിക്കുന്ന ഒന്നാണ്.
വരും വർഷങ്ങളിൽ ഇന്ത്യയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് രാഷ്ട്രീയത്തിൽ വരാൻ പോകുന്ന പ്രധാന മാറ്റങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
സ്വത്വ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ നിന്ന് വിഷയാധിഷ്ഠിത രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്ക് (Shift from Identity to Issue-Based Politics)
ഇന്ത്യയിലെ ഭൂരിഭാഗം തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളും കാലാകാലങ്ങളായി ജാതി, മതം, പ്രാദേശികവാദം എന്നീ സ്വത്വങ്ങളെ (Identity) അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് നടക്കുന്നത്. രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾ ഇതിനെ ഒരു വൈകാരിക ആയുധമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.
-
മാറ്റം: പുതിയ തലമുറ ഇത്തരം വൈകാരിക വിഷയങ്ങളേക്കാൾ, തങ്ങളെ നേരിട്ട് ബാധിക്കുന്ന യാഥാർത്ഥ്യങ്ങൾക്കാണ് മുൻഗണന നൽകുന്നത്. തൊഴിലില്ലായ്മ, മികച്ച വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ, ഡിജിറ്റൽ സ്വകാര്യത (Data Privacy), കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾക്ക് വ്യക്തമായ നയങ്ങൾ (Policies) ഉണ്ടാകണമെന്ന് അവർ ആവശ്യപ്പെടുന്നു. പഴയകാലത്തെപ്പോലെ നേതാക്കളുടെ വൈകാരിക പ്രസംഗങ്ങൾ ഇവരെ സ്വാധീനിക്കാൻ പര്യാപ്തമല്ല.
‘വോട്ട് ബാങ്ക്’ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ തകർച്ച (Decline of Vote Bank Politics)
മുൻകാലങ്ങളിൽ സമുദായ നേതാക്കളോ കുടുംബ കാരണവർമാരോ പറയുന്ന പാർട്ടികൾക്ക് ഒന്നടങ്കം വോട്ട് ചെയ്യുന്ന രീതി (En bloc voting) ഉണ്ടായിരുന്നു. കുടുംബത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ പശ്ചാത്തലം ഒരാളുടെ വോട്ടിനെ സ്വാധീനിച്ചിരുന്നു.
-
മാറ്റം: ജെൻ-സി തികച്ചും സ്വതന്ത്രമായാണ് ചിന്തിക്കുന്നത്. ഒരേ കുടുംബത്തിൽ നിന്നുതന്നെ വ്യത്യസ്ത പാർട്ടികൾക്കോ ചിന്താഗതികൾക്കോ വോട്ട് ചെയ്യുന്ന പ്രവണത വർദ്ധിക്കുന്നു. ജാതിയോ സമുദായമോ നോക്കി സ്ഥാനാർത്ഥികളെ നിർത്തുന്ന രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെ പരമ്പരാഗത കണക്കുകൂട്ടലുകൾ (Caste Equations) ഭാവിയിൽ അപ്രസക്തമാകും.
തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണങ്ങളിലെ സാങ്കേതിക പൊളിച്ചെഴുത്ത് (Technological Shift in Campaigns)
കൂറ്റൻ റാലികളും, ഫ്ലെക്സ് ബോർഡുകളും, അനൗൺസ്മെന്റ് വാഹനങ്ങളും ഇനി വോട്ടായി മാറില്ല. പാർട്ടികൾക്ക് ഡിജിറ്റൽ സ്പേസിലേക്ക് പൂർണ്ണമായും മാറേണ്ടി വരും.
-
മാറ്റം: കോടിക്കണക്കിന് രൂപ മുടക്കി ഐടി സെല്ലുകൾ (IT Cells) സൃഷ്ടിക്കുന്ന വ്യാജവാർത്തകളും പ്രൊപ്പഗണ്ടകളും പഴയ തലമുറയെ എളുപ്പത്തിൽ സ്വാധീനിച്ചേക്കാം. എന്നാൽ വിവരങ്ങൾ വേഗത്തിൽ വിരൽത്തുമ്പിൽ ലഭിക്കുന്ന, ഡാറ്റയെയും അൽഗോരിതങ്ങളെയും കുറിച്ച് സാമാന്യ ധാരണയുള്ള പുതിയ തലമുറ ഇതിനെ വേഗത്തിൽ ഫാക്ട്-ചെക്ക് (Fact-check) ചെയ്ത് പൊളിച്ചടുക്കുന്നു. അതിനാൽ, നുണകളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഡിജിറ്റൽ പ്രചാരണങ്ങൾ ഭാവിയിൽ പാർട്ടികൾക്ക് തന്നെ തിരിച്ചടിയായി മാറും (Backfire).
NOTA-യുടെ സ്വാധീനവും തന്ത്രപരമായ വോട്ടിംഗും (Tactical Voting & NOTA)
നിലവിലുള്ള രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളിൽ ഒന്നിലും വിശ്വസമില്ലെങ്കിൽ മുൻകാലങ്ങളിൽ പലരും വോട്ട് ചെയ്യാൻ പോകാതിരിക്കുകയാണ് ചെയ്തിരുന്നത്.
-
മാറ്റം: ഇന്ന് വോട്ട് ചെയ്യാതിരിക്കുന്നതിന് പകരം ‘നോട്ട’ (NOTA – None of the Above) ഉപയോഗിച്ച് തങ്ങളുടെ വിയോജിപ്പ് രേഖപ്പെടുത്താൻ യുവതയ്ക്ക് മടിയില്ല. കൂടാതെ, ഏറ്റവും മോശപ്പെട്ട സ്ഥാനാർത്ഥിയെയോ പാർട്ടിയെയോ തോൽപ്പിക്കാൻ വേണ്ടി മാത്രം, സ്വന്തം രാഷ്ട്രീയ ചായ്വ് മാറ്റിവെച്ച് തന്ത്രപരമായി വോട്ട് ചെയ്യുന്ന (Tactical Voting) രീതിയും യുവവോട്ടർമാർക്കിടയിൽ കൂടിവരുന്നുണ്ട്.
പുതിയ രാഷ്ട്രീയ ബദലുകളുടെ ഉദയം (Rise of Alternative Political Platforms)
മുഖ്യധാരാ പാർട്ടികളിലെ ഉൾപ്പാർട്ടി ജനാധിപത്യമില്ലായ്മയും, സീനിയർ നേതാക്കളുടെ കുത്തകയും പുതിയ തലമുറയെ മടുപ്പിക്കുന്നുണ്ട്.
-
മാറ്റം: ഇതിന്റെ ഫലമായി വിദ്യാസമ്പന്നരായ ചെറുപ്പക്കാർ സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥികളായോ അല്ലെങ്കിൽ സുതാര്യതയുള്ള ചെറിയ കൂട്ടായ്മകളായോ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ നേരിടാൻ തുടങ്ങും. ഇതിന്റെ ആദ്യ പടിയായി ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകളിലും മുനിസിപ്പാലിറ്റികളിലും ഇത്തരം സ്വതന്ത്ര കൂട്ടായ്മകൾ (ഉദാഹരണത്തിന് ട്വന്റി-20 പോലെയുള്ളവ) ഇതിനോടകം തന്നെ ജനപ്രീതി നേടുന്നുണ്ട്.
വോട്ടർമാരെ വികാരങ്ങൾ കൊണ്ട് എളുപ്പത്തിൽ കബളിപ്പിക്കാമെന്ന രാഷ്ട്രീയക്കാരുടെ ധാരണ തിരുത്തപ്പെടാൻ പോവുകയാണ്. ഉത്തരം പറയേണ്ടിവരുന്ന, ജനങ്ങളോട് കൂടുതൽ അക്കൗണ്ടബിലിറ്റി (Accountability) ഉള്ള ഒരു രാഷ്ട്രീയ വ്യവസ്ഥിതിയിലേക്ക് ഇന്ത്യയെ നയിക്കാൻ ഈ തലമുറയുടെ മാറ്റങ്ങൾക്ക് സാധിക്കും.
ചുരുക്കത്തിൽ:
ജെൻ-സി തലമുറയുടെ ഈ രാഷ്ട്രീയ ഉണർവ് കേവലം ഒരു താൽക്കാലിക പ്രതിഭാസമല്ല. ഇത് ജനാധിപത്യത്തിന്റെ പരിണാമത്തിലെ ഒരു പുതിയ ഘട്ടമാണ്. തെറ്റുകളെ ചോദ്യം ചെയ്യാനും, സുതാര്യത ആവശ്യപ്പെടാനുമുള്ള ഇവരുടെ ധൈര്യം ഭാവിയിലെ രാഷ്ട്രീയ വ്യവസ്ഥിതിയെ കൂടുതൽ ജനകീയവും ഉത്തരവാദിത്തമുള്ളതുമാക്കി മാറ്റും. പഴയ രാഷ്ട്രീയ വ്യവസ്ഥിതി ഒരു “ബ്രോഡ്കാസ്റ്റ് (Broadcast)” മോഡൽ ആയിരുന്നു—നേതാക്കൾ സംസാരിക്കുന്നു, അണികൾ കേൾക്കുന്നു. എന്നാൽ ഇന്നത്തെ ജനറേഷൻ ഒരു “നെറ്റ്വർക്ക് (Network)” മോഡലാണ് ആഗ്രഹിക്കുന്നത്—എല്ലാവർക്കും സംസാരിക്കാൻ കഴിയുന്ന, തുല്യ പങ്കാളിത്തമുള്ള ഒരു സംവിധാനം.
ഭരണകൂടങ്ങൾ എത്രത്തോളം അടിച്ചമർത്താൻ ശ്രമിക്കുന്നുവോ, അത്രത്തോളം നൂതനമായ (Innovative) വഴികളിലൂടെ ഈ യുവത പുറത്തുവരും. അവരെ ഒരു പരമ്പരാഗത രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയുടെ ചട്ടക്കൂടിലേക്ക് ഒതുക്കുക അസാധ്യമാണ്. ലോകം മുഴുവൻ ഒരു വലിയ മാറ്റത്തിന്റെ വക്കിലാണ്, ഇന്ത്യയും അതിൽ നിന്ന് ഒട്ടും പിന്നിലല്ല.

പട്ടടക്കൽ നിവാസികളുടെയും ചാലൂക്യ ഭരണാധികാരികളുടെയും ദൈവസങ്കല്പങ്ങൾ രൂപപ്പെട്ടത് പ്രാദേശിക വിശ്വാസങ്ങളും വൈദിക-പുരാണ ആചാരങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സവിശേഷമായ ഒരു സംയോജനത്തിലൂടെയാണ്. ആദ്യകാല ചാലൂക്യ രാജാക്കന്മാർ വിഷ്ണു ഭക്തരായിരുന്നു. എന്നാൽ പിൽക്കാലത്ത് ശിവൻ അവരുടെ മുഖ്യ ആരാധനാമൂർത്തിയായി മാറി. പട്ടടക്കലിലെ ഭൂരിഭാഗം ക്ഷേത്രങ്ങളും ശിവപ്രതിഷ്ഠകളാണ്. മലപ്രഭാ നദി വടക്കോട്ട് ഒഴുകുന്ന (ഉത്തരവാഹിനി) ഭാഗത്താണ് പട്ടടക്കൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഗംഗാ നദി വടക്കോട്ട് ഒഴുകുന്ന കാശിയോട് സാമ്യമുള്ളതുകൊണ്ട് ഈ സ്ഥലത്തെ അതിപുണ്യമായി അവർ കരുതിയിരുന്നു. ശിവന്റെ വാസസ്ഥലമായ കൈലാസത്തോടുള്ള ബഹുമാനമായാണ് നദിയുടെ ഈ ഒഴുക്കിനെ അവർ കാണുന്നത്.






The Kashi Vishwanatha Temple in Pattadakal is an 8th-century, UNESCO-listed Shiva temple located in Karnataka, India. Built by the Rashtrakuta dynasty in the Nagara style, it is known for its intricate stone carvings, including Ganga/Yamuna figures and mythological scenes, representing the final phase of temple construction at the site
The Chandrashekhara Temple is a small, relatively plain, east-facing shrine located in the UNESCO-listed Group of Monuments at Pattadakal in Karnataka. Unlike the neighboring Chalukyan structures, this 8th-century Rashtrakuta-era temple lacks a tower (shikhara) but features a distinct garbha griha and a stone Nandi facing the entrance
The Jain Narayana Temple is the only Jain monument in the UNESCO-listed Pattadakal Group of Monuments in Karnataka. Built in the 9th century by the Rashtrakuta Dynasty, it stands out for its simpler, more symmetrical Dravidian architecture compared to the neighboring Hindu shrines

ഇതേ കാലഘട്ടത്തിൽ തന്നെ കർണാടകത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലും ജൈനമതം ശക്തമായി സ്വാധീനം ചെലുത്തിയിരുന്നു. രാജസഭയിലെ പല പ്രമുഖരും കച്ചവടക്കാരും ജൈനമതക്കാരായിരുന്നു. ചാലൂക്യ രാജാക്കന്മാർ എല്ലാ മതങ്ങളോടും സഹിഷ്ണുത കാണിച്ചവരായിരുന്നു. പുലകേശി രണ്ടാമന്റെ സഭയിലെ പ്രശസ്ത കവിയായിരുന്ന രവികീർത്തി ഒരു ജൈനമതസ്ഥനായിരുന്നു. ഈ സ്വാധീനത്തിന്റെ ഫലമായാണ് ബദാമിയിലെ നാലാമത്തെ ഗുഹ പൂർണ്ണമായും ജൈന തീർത്ഥങ്കരന്മാർക്കായി കൊത്തിയെടുക്കപ്പെട്ടത്.
ഒന്നാം ഗുഹയിലെ ശില്പങ്ങൾ ശൈവപുരാണങ്ങളിലെ പ്രധാന കഥകളെയും സങ്കല്പങ്ങളെയും ദൃശ്യവൽക്കരിക്കുന്നവയാണ്. അവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടവ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:

ബദാമി ഗുഹാക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിലെ അവസാനത്തെ ഗുഹയായ നാലാമത്തെ ഗുഹ (Cave 4) മുന്നത്തെ മൂന്ന് ഗുഹകളിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമാണ്. ആദ്യത്തെ മൂന്ന് ഗുഹകളും ഹൈന്ദവ (ശൈവ-വൈഷ്ണവ) ആരാധനാലയങ്ങൾ ആയിരുന്നെങ്കിൽ, നാലാം ഗുഹ ഒരു ജൈന ഗുഹയാണ് (Jain Cave). ഈ ഗുഹയുടെ ചരിത്രവും സവിശേഷതകളും താഴെ വിശദീകരിക്കുന്നു:



ഇറാനുമായി അമേരിക്കയും ഇസ്രായേലും യുദ്ധം ചെയ്യുകയാണിപ്പോൾ. മറ്റൊരു രാജ്യം ഒരു രാജ്യത്തുകേറിവന്ന് പ്രധാനിയെ കൊന്നുകളയുന്നത് നല്ലതന്നെന്നും പറഞ്ഞ് ഇന്ത്യയുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്തി പല ചർച്ചകൾ കണ്ടു. ഭാരതം ഒരു സെക്കുലർ ഡെമോക്രസി ആണ്. ഇവിടെ നിയമം നിർമ്മിക്കുന്നത് ജനപ്രതിനിധികളാണ്, അല്ലാതെ മതഗ്രന്ഥങ്ങളല്ല. എല്ലാ മതവിഭാഗങ്ങൾക്കും ഒരേ അവകാശങ്ങൾ ഭരണഘടന ഉറപ്പുനൽകുന്നു. മറുവശത്ത്, ഇറാൻ ഒരു ഇസ്ലാമിക് റിപ്പബ്ലിക് ആണ്. അവിടെ പരമാധികാരം ‘സുപ്രീം ലീഡർ‘ എന്ന മതമേധാവിക്കാണ്. മതനിയമങ്ങൾ (ശരിയത്ത്) പൗരന്മാരുടെ വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന് മേൽ അടിച്ചേൽപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. ഹിജാബ് പ്രക്ഷോഭങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത് ഈ മതപരമായ അടിച്ചമർത്തലിനെതിരെയുള്ള ജനങ്ങളുടെ രോഷമാണ്.
ഇറാന്റെ ഏറ്റവും വിശ്വസ്തരും കരുത്തരുമായ പ്രോക്സി ഗ്രൂപ്പാണ് ലെബനനിലെ ഹിസ്ബുള്ള. 1982-ൽ ഇസ്രായേൽ വിരുദ്ധ പോരാട്ടത്തിനായി ഇറാന്റെ റെവല്യൂഷണറി ഗാർഡ് (IRGC) രൂപീകരിച്ച ഈ സംഘടന ഇന്ന് ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക സൈന്യത്തേക്കാൾ ശക്തിയാർജ്ജിച്ചിരിക്കുന്നു. .ലെബനൻ ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രമുഖ ഷിയാ മുസ്ലിം രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയും അതേസമയം തന്നെ അതിശക്തമായ ഒരു സായുധ സംഘടനയുമാണ് ഹിസ്ബുള്ള (Hezbollah). ‘ദൈവത്തിന്റെ പാർട്ടി‘ എന്നാണ് ഈ വാക്കിന്റെ അർത്ഥം. ഇസ്ലാമിക ചരിത്രത്തിലെയും പശ്ചിമേഷ്യയിലെയും ഭൗമരാഷ്ട്രീയത്തിൽ (Geopolitics) ഈ സംഘടനയ്ക്ക് വലിയ പങ്കുണ്ട്. . ഇറാന്റെ ഇസ്ലാമിക വിപ്ലവത്തിന്റെ പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമായ സ്വാധീനത്തിലും ഇറാന്റെ നേരിട്ടുള്ള സാമ്പത്തിക-സൈനിക സഹായത്തിലുമാണ് ഈ സംഘടന വളർന്നത്. ഇറാന്റെയും സിറിയയുടെയും സഹായത്തോടെ അത്യാധുനിക മിസൈലുകളും ആയുധങ്ങളും കൈവശമുള്ള ഒരു സമാന്തര സൈന്യമായി ഇവർ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. പല രാജ്യങ്ങളും ഹിസ്ബുള്ളയെ തീവ്രവാദ സംഘടനയായി പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഏകദേശം 1,00,000 പോരാളികളും ഇസ്രായേലിന്റെ ഏതു ഭാഗത്തും കൃത്യമായി പതിപ്പിക്കാൻ ശേഷിയുള്ള ഒന്നര ലക്ഷത്തിലധികം അത്യാധുനിക മിസൈലുകളും ഇവരുടെ പക്കലുണ്ട്. അന്താരാഷ്ട്ര റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം പ്രതിവർഷം 700 മില്യൺ ഡോളറിലധികം ഇറാൻ ഇവർക്കായി ചിലവഴിക്കുന്നു.
സ്വന്തം രാജ്യങ്ങളിലെ പ്രാദേശിക വിഷയങ്ങളിൽ ഇടപെടുന്നതോടൊപ്പം തന്നെ, ഇറാന്റെ താല്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്ന ഒരു വലിയ ശൃംഖലയുടെ ഭാഗമാണ് ഇറാന്റെ പാലുകുടിച്ചു തൊഴുക്കുന്ന ആ സകല വിഭാഗങ്ങളും എന്നാണു ഞാൻ കരുതി വെച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇങ്ങനെ യുദ്ധം മുന്നോട്ട് പോയാൽ മുമ്പേത്തെ ഇറാഖിനേ പോലെ ഗാസയെ പോലെ തന്നെയാവില്ലേ ഇറാന്റെ അവസ്ഥയും? മിഡിൽ ഈസ്റ്റ് രാഷ്ട്രീയത്തെ വെറും മതത്തിന്റെ കണ്ണിലൂടെ മാത്രം കാണുന്നത് ശരിയല്ല എന്ന വാദത്തോട് യോജിക്കുന്നു. എന്നാൽ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകളെ വിശകലനം ചെയ്യുമ്പോൾ ചില കാര്യങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കേണ്ടതുണ്ട്.
മജസ്റ്റിക്കിലെ തിരക്കുകൾക്കിടയിൽ അവളെ കണ്ടപ്പോൾ ഞാൻ വീണ്ടും ഞെട്ടി. മുമ്പൊരിക്കൽ എനിക്ക് അവളെ ഒഴിവാക്കാൻ കഴിഞ്ഞത് ഇനി ആവർത്തിക്കാതിരിക്കാൻ അവൾ ബോധപൂർവ്വം തയ്യാറെടുത്തിരുന്നു. വളരെ ആകർഷകമായി, അല്പം സെക്സിയായിട്ടായിരുന്നു അവളുടെ വേഷവിധാനം. മുട്ടോളം എത്തുന്ന മുടിക്കെട്ടഴിച്ചിട്ട് പറത്തിക്കൊണ്ടായിരുന്നു നിൽപ്പ്. എന്നെ പ്രലോഭിപ്പിക്കാനും തന്നിലേക്ക് ആകർഷിക്കാനുമുള്ള അവളുടെ ശ്രമങ്ങൾ എനിക്ക് വ്യക്തമായി മനസ്സിലാകുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ഞാൻ ജാലഹള്ളിയിലേക്ക് പോവുകയാണെന്ന് പറഞ്ഞപ്പോൾ അവൾ പെട്ടെന്ന് പറഞ്ഞു, “ജാലഹള്ളിയിൽ എൻ്റെ ഒരു റിലേറ്റീവ് ഉണ്ട്, ഞാനും അങ്ങോട്ട് വരട്ടെ?” അവളുടെ ആ ചോദ്യത്തിന് മുന്നിൽ എനിക്ക് മറ്റൊന്നും പറയാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. അങ്ങനെ ഞങ്ങൾ ഒന്നിച്ചു യാത്ര തിരിച്ചു.